Boşanma Sürecinde Mal Paylaşımı ve Yasal Haklar
Boşanma hukuku, eşlerin evlilik birliği içerisindeki haklarını koruyan ve düzenleyen kapsamlı bir alandır. Özellikle mal paylaşımı, sürecin en karmaşık ve hassas konularından biridir. Türk Medeni Kanunu'na göre, eşler aksi kararlaştırılmadıkça "Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi"ne tabidirler.
1. Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Nedir?
2002 yılında yürürlüğe giren bu sistem, evlilik birliği devam ederken eşlerin karşılığını vererek elde ettikleri malvarlığı değerlerinin, boşanma halinde eşit olarak paylaşılmasını öngörür. Bu rejim, evliliğin sona ermesiyle birlikte tasfiye edilir.
Edinilmiş Mal Kapsamına Girenler:
- Çalışma karşılığı elde edilen ücret ve maaşlar.
- Sosyal güvenlik kurumlarından yapılan ödemeler (emekli ikramiyesi vb.).
- Çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatlar.
- Kişisel malların gelirleri (örneğin, miras kalan bir dükkanın kira geliri).
- Edinilmiş malların yerine geçen değerler.
2. Kişisel Mallar Paylaşılır mı?
Kanunen "kişisel mal" sayılan varlıklar, mal paylaşımına dahil edilmez ve eşin kendisine kalır. Bunlar şunlardır:
- Eşlerden birinin sadece kişisel kullanımına yarayan eşyalar.
- Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait olan mallar.
- Miras yoluyla intikal eden mallar.
- Manevi tazminat alacakları.
3. Mal Paylaşımı Davası Ne Zaman Açılır?
Mal rejiminin tasfiyesi davası, genellikle boşanma davası ile birlikte açılmaz. Boşanma kararının kesinleşmesinden sonra ayrı bir dava olarak görülür. Bu dava için zamanaşımı süresi, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 10 yıldır.
4. Katılma Alacağı ve Değer Artış Payı
Boşanma sürecinde en sık karşılaşılan kavramlardan biri "Katılma Alacağı"dır. Bu, diğer eşin artık değerinin yarısı üzerindeki parasal hak talebidir. Ayrıca, eşlerden biri diğerinin malvarlığına (örneğin, ev alımına) katkıda bulunmuşsa, "Değer Artış Payı" talep etme hakkı doğar.
Hukuki sürecin sağlıklı yürütülmesi ve hak kayıplarının önlenmesi adına, profesyonel hukuki destek almak büyük önem taşır.
Av. Sema SARIÇAM BAKAR